Travmatik Periferik Sinir Yaralanmaları Nedir?
Periferik sinir lifleri hassas yapıları ve anatomik yerleri nedeniyle travma sonucu zarar görebilir. Bu travmalar ezici-kesici yaralanmalar, ateşli silah yaralanmaları, enjeksiyon (iğne yapılması sırasında) ve ani gerilmeler sonucu olabilir.
Periferik Sinir Yaralanması Belirtileri Nelerdir?
Ağrı, yanma hissi, karıncalanma ya da uyuşukluk, tamamen duyusal hissizlik veya kas zayıflığı periferik sinir yaralanmalarının belirtileri arasındadır.
Periferik Sinir Yaralanması Nasıl Teşhis Edilir?
Nörolojik muayene ve EMG-sinir iletim çalışmaları, sinirin fonksiyonel durumunun değerlendirilmesine yardımcı olur. Açık bir yarada direkt bakı da önemli bulgular elde etmemizi sağlayabilir.
Periferik Sinir Yaralanmalarında Yaralanma Derecesi Nedir?
Travmatik periferik sinir yaralanmalarının şiddeti Sunderland sınıflamasına göre beş seviyede ele alınır:
Birinci Seviye: Yaralanan bölgede geri dönüşümü mümkün olan bir iletim bloğu bulunur. Cerrahi müdahale gerektirmeden birkaç saat ila birkaç hafta içinde kendiliğinden iyileşebilir.
İkinci Seviye: Sinir lifi içerisindeki aksonların sürekliliği etkilenmiştir. Genellikle ameliyat gerektirmez.
Üçüncü Seviye: Aksonlar ve sinir lifi içindeki destek yapılar zarar görmüştür. İyileşme süresini tahmin etmek zor olabilir. Cerrahi sırasında sinir iletim çalışması yapılması, sinir greftinin gerekip gerekmediğini belirlemekte yardımcı olabilir.
Dördüncü Seviye: Akson ve çevre dokularda ciddi hasar mevcuttur ve skar dokusu oluşmuştur. Skar dokusu, sinirin yeniden büyümesini ve iyileşmesini engeller. Cerrahi sırasında yapılan elektriksel testler, sinir lifinden herhangi bir elektriksel iletimin olmadığını onaylar. Bu durumda sinir greft operasyonu gerçekleştirilir.
Beşinci Seviye: Genellikle kesikler veya şiddetli çekme yaralanmalarında görülür. Sinir lifi ikiye bölünmüştür. Tek onarım yöntemi cerrahi müdahaledir.
Nasıl Tedavi Edilmelidir?
Sinir hasarının konumuna ve şiddetine göre çeşitli periferik sinir hasarı tedavisi yöntemleri kullanılır.
Hafif yaralanmalar için genellikle fizik tedavi, ortez kullanımı ve ilaç tedavisi gibi yaklaşımlar benimsenir. Fiziksel terapide eklem sertleşmesi ve kas atrofisini önlemek amacıyla belirli egzersizler uygulanır. Kasların erimesinin önlenmesi için elektrik stimülasyonu kullanılabilir. Ortezler eklemleri doğru pozisyonda tutarak iyileşmeyi teşvik eder.
Daha ciddi yaralanmalarda ise cerrahi operasyon gerekebilir. Bu operasyonlar arasında sinir onarımı, sinir greftleme, serbest kas transferi ve açık dekompresyon gibi çeşitli teknikler bulunur.
Periferik sinir ameliyatı sonrasında en iyi sonuçları elde etmek için fiziksel terapi programı uygulanması önerilir.