Omurga (Zincir Kemiği) Kırıkları Neden Olur?
Zincir kemiği kırıkları, spontan yani kendiliğinden ya da çarpmaya, düşmeye yani travmaya bağlı olurlar. Kendiliğinden oluşan kırıklar için büyük bir yüklenme gerekli değildir, zaten yapısı kemik erimesi, tümör, enfeksiyon gibi nedenlerle zayıflamıştır, kolaylıkla kırılabilir ve bunlara patolojik kırıklar denir. Ancak travmatik omurga kırıklarında ciddi bir yüklenme vardır, kırığın şiddeti ve etkisi daha fazladır.
Zincir Kemiği Kırıklarına Bağlı Omurilik Yaralanmaları Nasıl Oluşur?
Zincir kemiklerinin arkasındaki deliklerin oluşturduğu omurga kanalındaki omurilik, zincir kemiklerinin kırılmasına bağlı olarak kemik parçalarının çarpması, batması, omurilik kanalını daraltması, ani gerilmeler, omurilik ödemi, kanamalar gibi etkilerden dolayı yaralanabilir. Bu durum, kırığın oluştuğu seviyelerin altında gelişen felç, güçsüzlük, duyu kusurları, idrar kaçırma, büyük abdest kaçırma gibi nörolojik bulgular ile kendini gösterir. Yani, omurga yaralanmaları hafif bir yumuşak doku travmasından omurga kırığı ve omurilik yaralanmasına kadar çeşitli derecelerde gerçekleşebilir.
Omurga Kırıklarında Tanı Nasıl Konur?
Omurga kırığı şüphesi olan hastanın gerek olay yerinde gerekse hastanede tetkiklerin yapıldığı aşamalarda usulüne uygun taşınması çok önemlidir. Kemik yapının görüntülenmesinde üstün olan röntgen filmleri ve bilgisayarlı tomografi, ayrıca diğer dokuların görüntülenmesinde üstün olan emar görüntüleme temel tanı yöntemleridir.
Nasıl Tedavi Edilmelidir?
Özellikle travmatik omurga kırığı olan hastalarda ilk aşamada ağrının azaltılması veya giderilmesi için ilaçlar ve immobilizasyon dediğimiz hareketsizliğin sağlanması için travma tahtası ve korse gibi yardımcı tıbbi malzemeler kullanılır. Yapılan radyolojik incelemeler ve muayene ile elde edilen bulgular, tedavinin sonraki aşamalarını belirler. Temel amaç, var ise nörolojik bulguların düzeltilmesi veya ilerlemesinin önüne geçilmesi, omurganın bütünlüğünün sağlanması ve sabitlenmesi için onarılmasıdır. Etkin tedavilerin erken dönemde uygulanması önemlidir ve ardından gerekli rehabilitasyon sağlanmalıdır.
Bazı kırıklarda ameliyat dışı tedaviler etkin olabilirken, bazı kırıklarda da ameliyat kaçınılmazdır. Ameliyat dışı yöntemler ile tedavi edilen hastaların yakın takibi çok önemlidir. Çünkü bu hastalarda gelişebilecek ilerleyici bulgular veya şekil bozuklukları ameliyat gereksinimi doğurabilmektedir. Omurga kırıkları ile birlikte fıtıklar veya zincir kemiği kaymaları gibi diğer bozukluklar da gelişebileceğinden tedavi yöntemini belirlemede eşlik eden ya da gelişebilecek bu bozukluklar göz ardı edilmemelidir. Kemik erimesi, tümör veya enfeksiyon gibi patolojik kırığa yol açan faktörlerin eş zamanlı olarak tedavi planlamasında büyük rol oynadığı açıktır.
Uygulanacak cerrahi tedavi yöntemi nedene ve oluşan bulgulara bağlı olarak değişkenlik göstermektedir.